1

Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi (MSGSÜ) ve Türk Dünyası Belediyeler Birliği (TDBB) işbirliği ile 15-16 Nisan 2015 tarihlerinde İstanbul’da düzenlenen, “İlk Kazak Tarihçisi Ermukhan Bekmakhanov’un Doğumunun 100. Yılı Münasebetiyle Sovyet Tarih Yazıcılığı ve Kazakistan Tarihinin Meseleleri” Uluslararası Sempozyumu başarıyla tamamlandı.

Sempozyuma Kazakistan, KKTC ve Türkiye’den katılan 14 akademisyen Sovyet tarih yazıcılığını çeşitli yönleriyle ele alan bildiriler sundu. Yapılan konuşmalarda, etkisi altındaki milletleri tarihsizleştirerek, milli kimliksiz bir Sovyet toplumu yaratmaya hizmet eden Sovyet tarih yazıcılığının başta Kazaklar olmak üzere çeşitli Türk toplumlarının tarihlerindeki etkileri tartışıldı.

Sempozyumun Açılış Oturumunda, MSGSÜ Tarih Bölüm Başkanı ve Sempozyum Düzenleme Kurulu Başkanı Prof. Dr. Fatma Ürekli, MSGSÜ Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Zeki Alpan ve Kazakistan İstanbul Başkonsolosluğundan Serjan Sarsenbayev de birer konuşma yaptılar.

Açılış ve protokol konuşmalarından sonra Ermukhan Bekmahanov’un doğumunun 100. yılı anısına Kazakistan televizyonu tarafından hazırlanan bir belgesel izlendi. Yaklaşık yarım saatlik belgeselde yakınlarının tanıklığıyla Bekmakhanov’un tarihçiliğinin yanı sıra kişiliği ve aile hayatı da anlatıldı.

Bundan sonra iki gün ve beş oturum sürecek sempozyum çalışmaları başladı. Bu oturumların ilkinde genel olarak Bekmakhanov’un hayatı ve çalışmaları ortaya kondu. Bekmakhanov’un karşılaştığı tüm baskı ve sıkıntılara rağmen tarihçilere örnek olacak meslek aşkı ve kararlığı etraflıca ifade edildi.

İkinci oturumda Bekmakhanov’un çalıştığı konular ve Kazak tarihinin Sovyet dönemindeki önemli meseleleri ele alındı. Üçüncü oturumda Sovyet tarih yazımında milli aydınlar ve Sovyet tarih anlayışından milli tarih anlayışına geçiş süreci tartışıldı. Dördüncü oturumda Kazak tarihi araştırmalarındaki ideolojik baskı ve kısıtlamalar ile Sovyet tarih yazımında milli tarihlerin ele alınış biçimi hakkında bildiriler sunuldu.

Kapanış Oturumlarında ise sempozyum hakkında genel değerlendirmeler yapıldı ve sempozyum sonucunda varılan kararlar ile öneriler ortaya kondu. Bu oturumda altı maddeden oluşan sonuç bildirgesi de kabul edildi. Buna göre:

  1. Toplantı her bakımdan çok başarılı geçti. Organizasyon çok iyiydi. Sempozyuma bildiri sunan akademisyenlerin sayısının sınırlı tutulması sempozyum oturumlarında zaman sıkıntısı yaşatmadı ve fikir alışverişine elverişli bir ortam sağladı.
  2. Her sene bu tip bilimsel toplantılar Türkiye ve Kazakistan tarihçileri arasında değişimli olarak devam etmeli. Türkiye’de yapılırsa, Kazakistan tarihi, Kazakistan’da olursa Türkiye tarihi ile ilgili konular ele alınmalı. Mesela, önümüzdeki sene bu toplantı Kazakistan’da düzenlendiğinde Kazaklar arasında günümüzde büyük ilgi gören Osmanlı tarihi ve Kanuni Sultan Süleyman dönemi ele alınabilir.
  3. Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi ve Gumilev Avrasya Devlet Üniversitesi tarihçileri daha çok bir araya gelmeli, tecrübelerini birbirleriyle paylaşması konusunda daha çok fırsatlar oluşturulmalı ve ortak araştırma projeleri gerçekleştirmeli.
  4. İki üniversitenin Yüksek Lisans ve Doktora öğrencileri için özellikle iki ülkenin tarihlerinin öğretilmesi, araştırılması, yazılması ve konusunda işbirliği yapılmalı.
  5. Türkiye ve Kazakistan’dan sempozyuma katılan tarihçilerin öncülüğünde Türkçe ve Kazakça iki dilde başlangıçta altı ayda bir olmak üzere ortak bir bilimsel tarih dergisi yayınlanmalı.
  6. Sempozyuma katılamayan ABD ve Japonya’daki bilim adamlarının gönderecekleri bildirilerin de dahil olduğu sempozyum bildirileri kitabının Türkçe, Kazakça ve İngilizce olarak üç dilde bu sene içinde basılması yararlı olacaktır.

“İlk Kazak Tarihçisi Ermukhan Bekmahanov’un Doğumunun 100. Yılı Münasebetiyle Sovyet Tarih Yazıcılığı ve Kazakistan Tarihinin Meseleleri” Uluslararası Sempozyumu sonuç bildirgesinin okunması sonrasında, İstanbul turu ve TDBB tarafından verilen Kapanış Yemeği ile sona erdi.

10841948_10152914252009582_4963847305384656250_o 11148806_10152912088559582_7472336713182607158_o 11157497_10152912090554582_4997837731662031383_o